Καπναποθήκες Αφων Παναγοπούλου


(Kείμενο από το πόνημα “Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΩΝ ΚΑΠΝΑΠΟΘΗΚΩΝ ΣΤΟΝ ΕΛΛΑΔΙΚΟ ΧΩΡΟ” των: 

Κουρτινά Μελαχροινής και Παύλου Ελπινίκης).

Η καπναποθήκη Παναγοπούλου, της οδού Αφών Παναγοπούλου και Θ. Γρίβα κτί­στηκε το 1926 – 1928. Πρόκειται για ένα διώροφο, πέτρινο κτίριο, ορθογωνίου σχήματος και διαστάσεων 42.85μ x 21.90μ. Διακρίνεται από την απόλυτη συμμετρία στην οργά­νωση της όψης και της κάτοψης καθώς και την σαφήνεια του κτιριακού όγκου. Επιπλέον στο κτίριο παρατηρείται αξονική προσπέλαση από 3 εισόδους, οι οποίες φαίνεται να τμηματίζουν το κτίριο σε 3 χώρους των 11μ x 21μ περίπου και ενώνονται με ένα οριζόντιο χώρο. Σε προέκταση από κάθε είσοδο υπάρχει 1 σκάλα που οδηγεί στον επάνω όροφο.

Στους 3 αυτούς χώρους υπάρχουν 3 σειρές κολώνες (με 2 σε κάθε σειρά) και 4 επιπλέον στο οριζόντιο τμήμα. Περιμετρικά περιβάλλεται από ανοίγματα, τα οποία εξασφαλίζουν τον απαραίτητο φωτι­σμό για την επεξεργασία του καπνού. Τα ανοίγματα αυτά βρίσκονται στις ίδιες θέσεις σε όλους τους ορόφους και στο υπόγειο.

Γενικά είναι απλό αλλά με ενδιαφέροντα μορφολογικά στοιχεία, τυπικά για τις καπναποθήκες. Καταρχήν σε όλες τις όψεις παρατηρείται συμμετρικότητα ανοιγμάτων ((κυρίως στην μπροστινή αλλά και στις πλάγιες όψεις). Διακοσμητικά πλαίσια (από πέ­τρες) υπάρχουν στις πόρτες. Οι όψεις διαχωρίζονται σε ζώνες. Μια ζώνη είναι στο λίγο υπερυψωμένο υπόγειο, όπου η τοιχοποιία είναι επενδυμένη με διαφορετικές πέτρες, μετά η κεντρική ομοιόμορφη ζώνη και στο τελείωμα το παραθύρων όπου παρατηρείται μία ται­νία περιμετρικά.

Το 1957 βγήκε άδεια για την κατασκευή νέου πενταόροφου (ύψους 20χ40μ) βιο­μηχανικού κτιρίου του καπνεμπορικού οίκου «Αδελφών Παναγοπούλου», επί της οδού Αν. Παναγοπούλου και ως επέκταση της προϋπάρχουσας καπναποθήκης. Επιπλέον περί­που το 1958 ζητείται άδεια για προσθήκη 2 ορόφων στην ήδη υπάρχουσα καπναποθήκη. Η παλιά καπναποθήκη είχε ύψος 10.20 και επιτρέπεται η κατασκευή 3 ορόφων κατά την πρόσοψη και σε μέγιστο ύψος 12 μέτρων. Όμως τελικά για λειτουργικούς λόγους επιτρά­πηκε η κατασκευή σε ύψος 13.80μ.[1]

Το οικοδόμημα αυτό που είχε ανακαινισθεί και επεκταθεί είναι συνδεδεμένο με τις μνήμες των παλαιοτέρων. Όχι μόνο γιατί σ’ αυτό εργάστηκαν εκατοντάδες καπνερ­γάτες και συνδέεται ούτως ή άλλως με τον καπνό και την οικονομία της περιοχής που στηρίχτηκε στην καλλιέργεια και την επεξεργασία του προϊόντος αυτού, αλλά και γιατί συνδέεται με τις μνήμες της κατοχής και της αντίστασης. Δυστυχώς παρά τις προσπάθειες που έγιναν από φορείς και κατοίκους, δεν επιτεύχθηκε η διατήρησή του κτιρίου με από­φαση στις 4/9/1990. Τώρα η καπναποθήκη Παναγοπούλου έχει γκρεμιστεί και στην θέση της έχει ανοικοδομηθεί πολυόροφη οικοδομή.


[1] Λέανδρος Ζωϊδης, “Τεχνική περιγραφή δια ανέγερσιν καπναποθήκης Αφών Παναγοπούλου”, Θεσσαλονίκη 12/6/1957 (αρχείο Πολεοδομίας Αγρινίου)

Φωτογραφίες του Γιάννη Γιαννακόπουλου από τον εξωτερικό και εσωτερικό χώρο των καπναποθηκών Παναγοπούλου.